Gry Edukacyjne

Jak wykorzystać gry planszowe w edukacji?

Autor Marcin Malinowski
Marcin Malinowski28.09.20238 min.
Jak wykorzystać gry planszowe w edukacji?

Gry planszowe od dawna cieszą się niesłabnącą popularnością. Niezależnie od wieku, płci czy zainteresowań, chętnie sięgamy po kolorowe planszówki, aby miło spędzić czas z rodziną i przyjaciółmi. Okazuje się jednak, że gry planszowe mogą być z powodzeniem wykorzystywane także w celach edukacyjnych. W erze cyfryzacji i wszechobecnych technologii, tradycyjne gry planszowe wciąż mają wiele do zaoferowania. Pozwalają rozwijać kluczowe kompetencje i umiejętności uczniów, urozmaicić lekcje oraz zaciekawić nawet tych najmniej zainteresowanych nauką. Jak zatem w praktyce wykorzystać potencjał gier planszowych na lekcjach w szkole?

Korzyści z gier planszowych

Rozwój logicznego myślenia

Gry planszowe z założenia wymagają strategicznego i analitycznego myślenia. Gracze muszą przewidywać ruchy przeciwników, analizować zmieniającą się sytuację na planszy oraz podejmować decyzje w oparciu o dostępne zasoby i możliwości. Trenują zatem umiejętność logicznego myślenia, planowania i poszukiwania rozwiązań. Umiejętne wykorzystanie gier planszowych pozwala zatem rozwijać tę kompetencję u uczniów.

Ćwiczenie pamięci i koncentracji

Większość gier planszowych wymaga zapamiętywania zasad, uważnej obserwacji planszy i koncentracji przez całą rozgrywkę. Aby odnieść sukces, gracze muszą pamiętać o możliwych ruchach, zdobytych punktach czy zasobach przeciwników. Ćwiczą zatem pamięć krótko- i długoterminową. Jednocześnie muszą cały czas koncentrować się na grze. Gry planszowe znakomicie zatem rozwijają koncentrację i umiejętność dłuższego utrzymywania uwagi.

Rozwijanie kreatywności

Choć gry planszowe opierają się na określonych zasadach, zwykle dopuszczają pewną dozę kreatywności i improwizacji. Gracze muszą wymyślać oryginalne strategie, szukać niestandardowych rozwiązań i wykorzystywać elementy gry w nowatorski sposób. Pobudza to ich kreatywne i nieszablonowe myślenie. Gry planszowe mogą zatem rozwijać tę cenną umiejętność.

Gry planszowe w nauczaniu przedmiotów ścisłych

Matematyka i statystyka

Istnieje szeroki wybór gier planszowych pozwalających ćwiczyć i utrwalać kompetencje matematyczne. Dotyczy to zarówno prostych działań, jak i zagadnień bardziej zaawansowanych - od ułamków po statystykę. Uczniowie mogą np. rozgrywać partie szachów, wymagające logicznego myślenia, czy gier typu "Monopoly" - angażujących umiejętności rachunkowe. Takie gry planszowe sprawdzą się zarówno na lekcjach matematyki, jak i zajęciach dodatkowych.

Fizyka i chemia

Zasady wielu gier planszowych opierają się na prawach fizyki, chemii czy mechaniki. Grając w nie, uczniowie utrwalają i lepiej rozumieją kluczowe zjawiska z tych dziedzin. Przykładowo w grze "Rush Hour" poruszają samochodzikami po planszy, uwzględniając ograniczenia wynikające z fizyki. Z kolei w grze "Chemik" odtwarzają syntezę związków chemicznych. Tego typu gry planszowe stanowią ciekawą odskocznię od tradycyjnych lekcji przedmiotów ścisłych.

Geografia i astronomia

Niezliczona ilość gier planszowych wykorzystuje motywy geograficzne - mapy, plan miast czy krajobrazy. Uczniowie poznają dzięki nim geografię danego obszaru i utrwalają ważne nazwy. Z kolei w grze "Planet" wcielają się w astronautów i eksplorują układ planetarny. Tego typu gry sprawdzą się zwłaszcza w przypadku uczniów wizualnych, którzy lepiej przyswajają wiedzę poprzez obrazki i interakcję.

Gry planszowe na lekcjach języków obcych

Słownictwo i gramatyka

Istnieje wiele gier planszowych w obcych językach, pozwalających ćwiczyć i poszerzać zasób słownictwa oraz utrwalać zagadnienia gramatyczne. Klasyczne gry, takie jak np. "Scrabble", nabierają nowego wymiaru, gdy rozgrywane są w języku obcym. Uczniowie mogą też uczyć się przez gry typu "Alias", polegające na objaśnianiu haseł bez używania kluczowych słów.

Rozmowy i dyskusje

Gry planszowe z założenia opierają się na interakcji między graczami. Wymagają dyskusji, negocjacji, perswazji - wszystko to w języku obcym. Uczniowie mają zatem okazję do praktykowania konwersacji i spontanicznych reakcji językowych w odpowiedzi na ruchy innych graczy. Naturalna atmosfera gry planszowej sprzyja ćwiczeniu tych umiejętności.

Kultura danego kraju

Wiele gier planszowych osadzonych jest w realiach i kulturze danego kraju. Grając w nie, uczniowie poznają typowe dla niego nazwy, zwroty, a także elementy kultury i obyczajowości. Na przykład gra planszowa o Francji może zawierać plansze z Paryżem, elementy strojów czy potrawy kuchni francuskiej. Zatem gry planszowe mogą w ciekawy sposób przybliżać uczniom kulturę krajów danego języka.

Gry planszowe na zajęciach humanistycznych

Jak wykorzystać gry planszowe w edukacji?

Historia i wiedza o społeczeństwie

Niektóre gry planszowe odtwarzają wydarzenia i realia historyczne, np. bitwy, budowle czy postaci. Inne uczą zasad funkcjonowania społeczeństw, instytucji państwowych itp. Dzięki aktywnemu zaangażowaniu w grę, uczniowie lepiej poznają i rozumieją kluczowe procesy historyczne oraz zjawiska społeczne. Mają okazję wcielić się w role, podejmować decyzje i obserwować ich konsekwencje.

Polonistyka i literatura

Kreatywne gry fabularne, takie jak "Story Cubes", rozwijają wyobraźnię i umiejętność tworzenia historii u uczniów. Inne, jak "Dixit", trenują umiejętność dobierania trafnych skojarzeń oraz celnego uzasadniania wyboru. Z kolei gry oparte na motywach lektur pozwalają lepiej zrozumieć i zapamiętać fabułę oraz postaci. Wzbogacają zatem lekcje polonistyczne i literackie.

Sztuka i plastyka

Istnieją gry angażujące zdolności i wiedzę plastyczną. W grze "Artysta" uczniowie na zmianę rysują obrazek według wskazówek innych graczy. Z kolei w grze "Pictionary" rysują hasła, które pozostali odgadują. Tego typu gry planszowe świetnie rozwijają kreatywność i zdolności plastyczne uczniów.

Organizacja zajęć z wykorzystaniem gier

Dobór odpowiednich gier

Kluczowe jest wybranie gier planszowych, które zarówno zainteresują i zaangażują uczniów, jak i będą dostosowane do ich wieku, poziomu wiedzy i kompetencji. Należy też dopasować je tematycznie do omawianych zagadnień. Warto angażować samych uczniów w proponowanie ciekawych gier planszowych.

Zasady i cele gry

Przed rozpoczęciem gry nauczyciel powinien dokładnie wyjaśnić jej zasady oraz określić cele dydaktyczne. Uczniowie będą wtedy świadomi, jakie umiejętności i wiedzę powinni wykorzystać oraz nabyć podczas gry. Jasne zasady i cele pozwolą też uniknąć nieporozumień w trakcie gry.

Ewaluacja i podsumowanie

Po zakończeniu gry warto podsumować jej przebieg, wyciągnąć wnioski i omówić, czego uczniowie się nauczyli oraz jakie umiejętności wykorzystali. Można też poprosić ich o samoocenę i refleksję nad własną postawą. Podsumowanie pomoże utrwalić zdobytą wiedzę i kompetencje.

Gry planszowe dla uczniów o specjalnych potrzebach

Gry dostosowane do niepełnosprawności

Coraz więcej gier planszowych projektowanych jest z myślą o dostępności dla osób z niepełnosprawnościami - np. mają uproszczone zasady, materiały w alfabecie Braille'a lub wypukłe elementy. Pozwalają one włączać w zajęcia uczniów z różnymi dysfunkcjami i potrzebami.

Ćwiczenie koncentracji i uwagi

Gry planszowe mogą być skutecznie wykorzystywane w pracy z uczniami z deficytami uwagi czy nadpobudliwością. Wymagają bowiem dłuższego skupienia uwagi na zadaniu, co pozytywnie stymuluje te obszary funkcjonowania. Dodatkowo angażują i motywują do nauki.

Budowanie współpracy i integracji

Gry grupowe i zespołowe znakomicie sprzyjają kształtowaniu pozytywnych relacji rówieśniczych i wzmacnianiu kompetencji społecznych. W naturalny sposób uczą zasad komunikacji, współdziałania, szacunku do innych. Stwarzają doskonałą okazję do integracji uczniów o specjalnych potrzebach z ich pełnosprawnymi rówieśnikami.

Podsumowanie

Gry planszowe mają znacznie więcej zastosowań w edukacji, niż mogłoby się wydawać. Pozwalają w atrakcyjny i angażujący sposób realizować cele dydaktyczne z niemal każdego przedmiotu szkolnego - od matematyki po języki obce. Co istotne, umożliwiają ćwiczenie nie tylko wiedzy merytorycznej, ale także kluczowych umiejętności miękkich, jak logiczne i kreatywne myślenie, koncentracja, współpraca w grupie. A wszystko to w przyjaznej, luźnej atmosferze zabawy. Warto zatem częściej sięgać po gry planszowe jako urozmaicenie lekcji i sposób na efektywną naukę.

Najczęstsze pytania

Należy wybrać grę o tematyce zbliżonej do omawianego zagadnienia, np. historyczną do lekcji historii. Również taką, która ćwiczy docelowe umiejętności - logiczne myślenie, znajomość topografii itp.

Warto wspólnie ustalić zasady i cele gry. Zachęcać do dyskusji, komentowania ruchów. Nagradzać aktywność punktami. Podkreślać kompetencje zdobyte poprzez grę.

Omówić przebieg gry, wskazać co uczniowie zrozumieli i nauczyli się nowego. Zachęcić do refleksji nad własnym udziałem i postawą. Ewentualnie przeprowadzić krótki quiz utrwalający wiedzę.

Wręcz przeciwnie, pozwalają utrwalić i zastosować wiedzę w praktyczny, angażujący sposób. Kluczowe jest dobre zaplanowanie i przygotowanie gry oraz jej ewaluacja.

Jeśli nauczyciel jasno określi cele i zasady gry, uczniowie zrozumieją, że jest ona metodą nauki. Sami dostrzegą potem wartość zdobytych dzięki niej kompetencji.

Oceń artykuł

rating-outline
rating-outline
rating-outline
rating-outline
rating-outline
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

5 Podobnych Artykułów:

  1. Alternatywne metody nauczania: Jak działają szkoły Montessori, Waldorf czy nauczanie domowe?
  2. Moda na długą dżinsową spódnicę: Jak ją teraz nosić?
  3. Znaki zodiaku na styczeń, który przyniesie szczęście
  4. Jakie przełomy w życiu osobistym zapowiadają tranzyty planet w marcu?
  5. Spodnie męskie – eleganckie, codzienne i sportowe. Jak je wybrać?
Autor Marcin Malinowski
Marcin Malinowski

Hej! Tutaj dzielę się pasją do edukacji. Rozważam technologie edukacyjne i psychologię ucznia. Opowiem o historii i badaniach edukacyjnych. Wprowadzam w świat e-learningu i gier edukacyjnych. Razem odkrywajmy wiedzę w fascynujący sposób!

Udostępnij post

Napisz komentarz

Polecane artykuły